Whatsapp Whatsapp
Telefon Hemen Ara

Arka Çapraz Bağ Yaralanmaları

Sporcularda diz travmalarının yüzde 5-10 da  arka çapraz bağ yırtıkları görülmektedir. Ön çapraz bağ yırtıklarına göre daha az rastlanmakta,  kimi zaman belirgin bir şikayet oluşturmadığı için tanısı gecikmekte  ancak  uzun dönemde diz artrozuna  neden olmaktadır.

Dizinin içinde oldukça arkaya doğru yerleşmiş olan arka çapraz bağ ön çapraz bağın hemen arkasında yer alır. Başlıca görevi dizin arkaya doğru kaymasına engel olmaktır. Ön çapraz bağa benzer şekilde bir ucu tibia kemiğine, diğer ucu femur kemiğine yapışmakta olana arka çapraz bağ iki ayrı demetten oluşmaktadır. Diz hareketleri sırasında dizin arkaya doğru kaymasını engellemekte ve her iki demet farklı  hareket açıklıklarıda  dönüşümlü olarak gerilerek bu görevi yerine getirmektedir.

Ön çapraz bağ yaralanmasında neden olan başlıca travma mekanizmaları, diz gergin durumdayken arkaya doğru aşırı esnemesi,  diz üstü düşmelerde  dizin aşırı kıvrılması  ve diz 90 derece kıvrık durumdayken önden gelen darbeler sonucu dizin arkaya doğru çıkması şeklindedir.

Arka çapraz bağ yaralanmalarının yüzde 30 u tek başına görülmekte, yüzde 70 hastada eşlik eden başka diz yaralanmaları da bulunmaktadır. En sık eşlik eden diz yaralanmaları, iç ve dış yan bağ yaralanmaları, ön çapraz bağ yaralanması ,menisküs yırtıkları  ve eklem kapsül yırtıklarıdır. İzole arka çapraz bağ yırtıkları hastaların önemli bir şikayeti olmadığı için  kolayca gözden kaçabilir. Diz travması geçiren sporcudan arka çapraz bağ yaralanmasına ait başlıca bulgular aşağıdaki resimlerde gösterildiği gibi  tibianın geriye doğru kayması (posterior sag sign) ve arka çekmece testinin pozitif olmasıdır.  Sıklıkla görüldüğü gibi eşlik eden  arka kapsül yaralanması olan durumlarda ise iç rotasyon testi de pozitif olur. Arka çapraz bağ yaralanmaları bazen bağın tibia kemiğine yapıştığı yerden bir kemik parçayla beraber kopması  şeklinde görülmektedir. Buna arka çapraz avulsiyon yaralanması adı verilir. Arka çapraz bağ yaralanması olan kişilerin bir kısmında kısa dönemde herhangi bir belirti ve rahatsızlık görülmemekte  bu nedenle arka çapraz bağ  yaralanmaların bir kısmı fark edilmemektedir. Ama bu durum uzun dönemde diz artrozuna neden olmaktadır. Diğer hastalarda ise dizde ağrı ve boşalma hissi  başlıca yakınmalardır. Diz röntgenleri ve MR  ile  arka çapraz bağ yaralanmasının tanısı konur.  Tedavide, eşlik eden diğer bağ yaralanmaları ve menisküs yırtıkları varsa ameliyat şarttır. Kemik avulsiyonu olan durumlarda eğer kemik parça ayrışmışsa vida ile tespit edilmesi önerilir. Ayrışmamış  avulsiyonların dizlik ile tedavisi mümkündür.  İzole arka çapraz bağ yırtıklarında bağdaki kopmanın durumuna ve  dizdeki  gevşekliğin şiddetine göre tedavi  dizlik veya ameliyatla olabilir.